برخورداری آزمایشگاه جامع تحقیقاتی از تکنولوژی‌های پایش آنتی‌بیوتیکها



مدیر آزمایشگاه جامع تحقیقاتی دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی با اشاره به وجود تکنولوژی‌های پیچیده کنترل و پایش در این آزمایشگاه، گفت: با توجه به افزایش جمعیت و نیاز بیشتر به مواد غذایی استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها به عنوان محرک رشد در تغذیه دام، طیور و گیاهان اجتناب ناپذیر شده است، از آن‌جایی که باقی مانده این مواد در محصولات دامی یا گیاهی برای سلامت انسان‌ها مضر است، لذا این مرکز برای کنترل آنتی‌بیوتیک در مجموعه گسترده مواد غذایی در تلاش است تا بتوانیم با استانداردهای مرجع درکشورهای پیشرفته برابری کنیم.

به گزارش ایسنا، دکتر کبارفرد در حاشیه کارگاه بین‌المللی “آموزش روش‌های شناسایی سریع آنتی بیوتیک در مواد غذایی با استفاده از روش‌های کشت میکروبی” که با حضور متخصصان انستیتو سلامت غذای دانشگاه واخنینگن هلند در دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی برگزار شد، با اشاره به استفاده از انواع آنتی‌بیوتیک‌ها در تولید غذا و فرآورده‌های آن به عنوان فاکتور رشد گفت: با توجه به افزایش جمعیت و نیاز بیشتر به مواد غذایی استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها به عنوان محرک رشد در تغذیه دام، طیور و گیاهان اجتناب ناپذیر شده است. از طرفی آنتی‌بیوتیک‌ها و آلاینده‌های محیطی مشکلاتی را در زندگی امروزه ایجاد کرده است. همچنین باقی مانده این مواد در محصولات دامی یا گیاهی برای سلامت انسان‌ها مضر بوده و می‌تواند باعث بروز عوارضی مانند سرطان، نارسایی در ارگان‌های بدن مانند کلیه، کبد و یا مغز شود.

وجود تکنولوژی‌های پیچیده کنترل و پایش در آزمایشگاه جامع تحقیقاتی دانشگاه

دکتر کبارفرد کنترل آنتی بیوتیک در مجموعه گسترده مواد غذایی (بیش از ۱۰۰۰ نوع) را نیازمند ایجاد سیستم پایش دانست که تکنولوژی علمی و پیچیده ای دارد و افزود: باید در مصرف داخلی و صادرات این مهم کنترل شود. در این راستا دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی با دراختیار داشتن جدیدترین تکنولوژی‌های روز دنیا، کارشناسان با تجربه و بهره‌مندی از تجارب سایر کشورهای صاحبنظر در این حوزه به این مهم دست یافته است.

وی با اشاره به هدف از برگزاری این دوره آموزشی گفت: برای دستیابی به توانمندی پایش سموم و اطمینان از سلامت غذاهایی که به دست مردم می رسد، مرکز تحقیقات و سلامت غذای دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی با مشارکت آزمایشگاه کنترل غذا و داروی وزارت بهداشت و برگزاری دوره های آموزشی بستر مناسبی را برای آموزش روش‌های جدید بررسی آنتی بیوتیک در مواد غذایی به کارشناسان فراهم کرده است تا بتوانیم با استانداردهای مرجع درکشورهای پیشرفته برابری کنیم. زیرا مصرف کنندگان ما باید اطمینان داشته باشند که غذاها و فرآورده‌های مشکل ساز از دوره مصرف خارج می‌شوند.    

غربالگری ۳۴ بیماری متابولیک در نوزادان با استفاده از تجهیزات مدرن آزمایشگاه جامع تحقیقاتی

دکتر کبارفرد در بخش دیگری از سخنان خود ضمن معرفی تاریخچه تاسیس آزمایشگاه جامع تحقیقاتی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی خاطرنشان کرد: این آزمایشگاه جامع که به همت وزارت بهداشت و ۹ دانشگاه علوم پزشکی مادر راه‌اندازی شده است از دستگاه‌ها و تجهیزات گران قیمت، تکنولوژی برتر و حضور کارشناسان مجرب علوم پزشکی برخوردار است و به محققان سراسر کشور خدمات ارائه می‌دهد.

وی با اشاره به دستگاه‌های مجهز این آزمایشگاه درخصوص دستگاه غربالگری بیماری‌های متابولیک در نوزادان این آزمایشگاه گفت: این فناوری تضمینی برای سلامت نسل آینده کشور است. دراین آزمایشگاه با دراختیار داشتن تجهیزات نوین آزمایشگاهی امکان تشخیص بیش از ۳۴ نوع از بیماری‌های متابولیک نوزادان در ۱۰ روز اول پس از تولد  فقط با گرفتن یک قطره خون از پاشنه پا میسر شده است.

به گفته دکتر کبار فرد، سالانه  نوزادان زیادی با بیماری‌های متابولیک در کشور متولد می‌شوند که تشخیص دیرهنگام این بیماری‌ها هزینه‌های سنگینی را به خانواده‌ و نظام سلامت تحمیل می‌کند. اگر چنانچه طی ۱۰ روز نخست تولد این نارسایی‌ها شناسایی شود، نوزاد درمان و وارد چرخه طبیعی زندگی می‌شود.

اجرای فاز اول برنامه ملی توسعه سلامت غذا

دکتر یزدان پناه، استاد گروه سم شناسی دانشکده داروسازی و مجری برنامه جامع توسعه سلامت غذا نیز با اشاره به تاریخچه اجرای فاز اول برنامه ملی توسعه سلامت غذا گفت: این برنامه ملی با عنوان توسعه و انتقال فناوری روش‌های غربالگری و پیشرفته آنالیز انواع آلاینده‌های مواد غذایی با اولویت شناسایی تقلبات در مواد غذایی و استقرار آنها در آزمایشگاه‌های کنترل غذا و داروی سازمان غذا و داروی وزارت بهداشت در سال ۱۳۹۳ به تصویب رسید. تصویب این برنامه از سوی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، سازمان غذا و داروی وزارت بهداشت، مرکز همکاری‌های تحول و پیشرفت ریاست جمهوری و مرکز تحقیقات سلامت غذای دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی به عنوان R&D سازمان غذا و دارو  صورت گرفت.

وی با اشاره به اجرای موفق این برنامه ملی در سال‌های ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۶ افزود: پس از اولویت‌بندی آلاینده‌ها و تقلبات در مواد غذایی برای اولین بار در کشور موضوع تجهیز آزمایشگاه‌های کشور برای شناسایی سریع و پیشرفته آلاینده‌ها، جذب نیروی انسانی متخصص، آموزش نیروی انسانی متخصص در داخل و خارج از کشور، راه‌اندازی و استقرار این روش‌ها در مرکز تحقیقات سلامت غذای دانشگاه و آزمایشگاه‌های مرجع کنترل غذا و داروی سازمان غذا و دارو در دستور کار قرار گرفت.

استاد گروه سم‌شناسی دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی درخصوص این دوره آموزشی گفت: یکی از بخش‌های این دوره آموزشی ۵ روزه، آموزش روش‌های شناسایی انواع آنتی‌بیوتیک‌ها در مواد غذایی با تست غربالگری میکروبی است که توسط محققان انستیتو سلامت غذای RIKILT دانشگاه واخنینگن هلند با همکاری مرکز تحقیقات سلامت غذای دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی و آزمایشگاه مرجع سازمان غذا و دارو در حال برگزاری است.

اطمینان از استاندارد بودن مواد غذایی با کنترل میزان آنتی بیوتیک آنها

وی خاطرنشان کرد: برای کنترل میزان آنتی بیوتیک در مواد غذایی از دو روش پیشرفته و سریع استفاده می‌شود که در این دوره آموزش روش سریع با حضور متخصصان ایرلندی با استفاده از تست رن داکس برگزار شد. در کارگاه دوم نیز  متخصصان هلندی، مجارستانی و ایرلندی آموزش روش‌های پیشرفته کنترل مواد غذایی را ارائه دادند. در واقع این دوره علمی ارزشمند و انتقال دانش و تکنولوژی با مشارکت متخصصان مجارستان و هلند و کیت تجاری نیز توسط متخصصان ایرلندی برگزار شد.

دکتر یزدان پناه در ادامه گفت: باتوجه به اهمیت آنتی بیوتیک در مواد غذایی نظیر گوشت، شیر، عسل و …  همچنین به دلیل احتمال مقاومت میکروبی در آنها باید کنترل میزان آنتی بیوتیک مواد غذایی به شکل دقیقی انجام پذیرد. از سوی دیگر با اضافه شدن لیست آنتی بیوتیک‌ها در مواد غذایی باید توانمندی و دانش کنترل انواع آنتی بیوتیک‌ها شناسایی شود تا مواد غذایی سریعا و با روشی ارزان و قابل اعتماد در اختیار مردم قرار بگیرد. در نهایت باید شرایطی فراهم شود که مردم اطمینان حاصل کنند آنتی بیوتیک موجود در مواد غذایی استاندارد و کمتر از حد مجاز است و تهدیدی برای سلامتی آنان محسوب نمی‌شود.

مجری برنامه جامع توسعه سلامت غذا ضمن تشریح برنامه‌های آتی این مرکز گفت: پس از استقرار روش‌های مذکور در آزمایشگاه‌های مرجع غذا و دارو و مرکز تحقیقات آموزش کشوری، گام بعدی این مرکز انجام این روش‌ها در آزمایشگاه‌های کنترل کیفی مواد در سطح دانشگاه‌ها و آزمایشگاه‌های خصوصی خواهد بود. همچنین طرح بررسی آفت‌کش‌ها، روش‌های شناسایی آنتی بیوتیک در لبنیات و  آموزش به متولیان و کارشناسان سازمان دامپزشکی بدلیل اهمیت لبنیات در سبد غذایی مردم از دیگر برنامه‌های این مرکز است.

طرح ملی ارتقای سلامت غذا در ۵ فاز  اجرا می‌شود

دکتر دارایی، مدیرکل آزمایشگاه‌های مرجع کنترل غذا و دارو و تجهیزات پزشکی نیز در حاشیه این کارگاه با اشاره به اجرای طرح ملی ارتقای سلامت غذا که از سه سال پیش آغاز شده است، گفت: این طرح در ۵ فاز به منظور افزایش سطح سلامت و ایمنی غذایی کشور تا حد مطلوبی اجرا می‌شود.

وی ضمن بیان توضیحاتی در خصوص ماحصل همکاری و بهره‌مندی از تجارب کشورهایی نظیر هلند، بلژیک، اتریش و مجارستان به منظور دستیابی به اهداف بزرگ این طرح، گفت: آزمایشگاه‌های کنترل غذا و داروی سازمان غذا و داروی وزارت بهداشت و مرکز تحقیقات سلامت غذای دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی، امکاناتی را به لحاظ نیروی انسانی، زیرساخت‌های نرم‌افزاری، سخت‌افزاری و فناوری‌های پیشرفته طراحی کرده و در نظر گرفته است تا بتوان با روش‌های نوین و پیشرفته و در کنار آن روش‌های سریع و دقیق حساسیت را برای کنترل غذا و دارو بالا ببرد، به شکلی که بتوان با بیماری‌ها، آلاینده‌های مواد غذایی، سموم و تقلبات در مواد غذایی مقابله کند.

امکان اندازه‌گیری ۱۵ گروه از آنتی‌بیوتیک‌ها در مواد غذایی با روش‌های سریع

دکتر دارایی با اشاره به خطرات باقی ماندن آنتی بیوتیک‌ها در مواد غذایی برای سلامت انسان گفت: مصرف آنتی بیوتیک موجود در مواد غذایی که گاها با آنتی بیوتیک ناشی از تجویز غیرمنطقی دارو حاصل می‌شود، می‌تواند موجب مقاومت‌های دارویی ناخواسته بسیار خطرناک شود که برای جلوگیری از این فاجعه باید میزان آنتی بیوتیک مواد غذایی اندازه گیری شود و این کار مستلزم دراختیار داشتن دستگاه‌ها و روش‌های پیشرفته و همچنین نیروی انسانی متخصص است.

مدیرکل آزمایشگاه‌های مرجع کنترل غذا و دارو و تجهیزات پزشکی در پایان خاطرنشان کرد: برقراری تعاملات بین‌المللی و برگزاری کارگاه آموزشی روش‌های شناسایی سریع آنتی بیوتیک در مواد غذایی این امکان را فراهم می‌کند که با روش‌های سریع و ساده بتوانیم تا ۱۵ گروه از آنتی بیوتیک‌ها را همزمان اندازه‌گیری کنیم.

متخصصان هلندی: آزمایشگاه‌های علوم پزشکی شهید بهشتی قابل رقابت با کشورهای پیشرفته دنیا هستند

بر اساس این گزارش، در حاشیه کارگاه مذکور ماریل پیک مات و ویلما درسن متخصصان انستیتو سلامت غذا دانشگاه واخنینگن هلند ازبخش‌های مختلفی نظیر  آزمایشگاه مرکز تحقیقات سلامت غذا، آزمایشگاه جامع تحقیقاتی دانشگاه، آزمایشگاه تکنولوژی شناسایی سموم پایدار آلی در مواد غذایی بازدید بعمل آوردند و سطح علمی و تجهیزاتی آزمایشگاه‌های دانشگاه را خوب و قابل رقابت با کشورهای پیشرفته دنیا ارزیابی کردند.

انتهای پیام

منبع: خبرگزاری ایسنا

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *